Co oznacza wpis do rejestru BDO dla wytwórcy odpadów?

Co oznacza wpis do rejestru BDO dla wytwórcy odpadów?

Jeśli wprowadzasz na rynek produkty w opakowaniach, wytwarzasz odpady lub nimi gospodarujesz – sprawdź, czy nie musisz mieć wpisu w Rejestrze BDO.

Z szybką pomocą przychodzi formularz, udostępniony przez BDO na stronie:

https://bdo.mos.gov.pl

Po wypełnieniu krótkiej ankiety, odpowiadając na pytania, możemy sprawdzić, czy nasza firma jest objęta obowiązkiem rejestracji.

Poniżej przedstawiamy również najważniejsze zagadnienia, często poddawane pod wątpliwość przez restauratorów, właścicieli pubów, barów, kawiarni oraz innych placówek gastronomicznych, sklepów i nie tylko.

Rejestr BDO – co to właściwie jest?

Rejestr BDO to inaczej Rejestr podmiotów wprowadzających produkty, produkty w opakowaniach i gospodarujących odpadami. Stanowi integralną część BDO.

BDO – czyli baza danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami.  Powstała, aby przeciwdziałać nieprawidłowościom występującym w sektorze gospodarowania odpadami. Pozwala ona na gromadzenie informacji o odpadach oraz ma zapewnić elektroniczną realizację obowiązków rejestrowych, ewidencyjnych i sprawozdawczych.

Kto musi złożyć wniosek o wpis do Rejestru?

Prowadząc własną działalność w branży gastronomicznej należy mieć na uwadze, że istnieje wiele aspektów, przez które możemy zostać objęci obowiązkiem uzyskania wpisu w rejestrze BDO.

Obowiązek ten dotyczy m. in. podmioty oferujące jedzenie na dowóz lub wynos, ponieważ wszystkie pudełka, opakowania kartonowe, plastikowe, ekologiczne czy styropianowe oraz torby papierowe, plastikowe czy folie spożywcze należy rozliczyć  z urzędem marszałkowskim. Każdy kto pakuje swoje posiłki oraz napoje w opakowania (np. hamburger w papierze i pudełku, pojemniki do zgrzewu) lub pakuje produkty zakupione u innego podmiotu (np. muffinki, tarty) musi zarejestrować się do BDO. 

Wpisu do rejestru BDO można dokonać na trzy sposoby: osobiście w urzędzie marszałkowskim, pocztą lub przez Profil Zaufany.

Zużyty olej to też odpad!

Popularnym odpadem występującym w gastronomii są oleje posmażalnicze - frytura, tłuszcze roślinne. W nazewnictwie funkcjonuje również skrót UCO (ang. Used Cooking Oil). 

Zarówno w restauracjach, jak i w mobilnej gastronomii, Sanepid wymaga umowy na odbiór zużytego oleju kuchennego. Dodatkowo w trakcie kolejnych kontroli może on nie tylko sprawdzić, czy przedsiębiorca posiada taką umowę, ale zapytać również o Karty Przekazania Odpadu - dowód potwierdzający regularne i zgodne z prawem oddawanie frytury. Należy pamiętać o tym, że obowiązkiem wytwórcy odpadu jest sprawdzenie, czy firma odbierająca odpad jest legalna i wpisana do rejestru BDO.

Wniosek o wpis do Rejestru BDO można wypełnić na stronie:

https://rejestr-bdo.mos.gov.pl/Registry/Index

Każdemu przedsiębiorcy zostaje nadany indywidualny numer rejestrowy. Numer ten obowiązkowo należy umieszczać na dokumentach, tj. na fakturach VAT, paragonach fiskalnych, umowach kupna-sprzedaży, sprawozdaniach, kartach przekazania i ewidencji odpadów (art. 57 ust. 1 ustawy o odpadach). Nieumieszczenie numeru rejestrowego na dokumentach grozi nałożeniem przez organ administracyjnej kary pieniężnej. Administracyjna kara pieniężna wynosi nie mniej niż 5000 zł i nie może przekroczyć 1 000 000 zł. Do wniosku należy dołączyć oświadczenie o prawdziwości danych zawartych we wniosku oraz potwierdzenie opłaty rejestrowej. Dla mikroprzedsiębiorców wynosi ona 100 zł, a dla pozostałych 300 zł.

Torby foliowe i opłata recyklingowa

Udostępniając klientom torebki foliowe, podlegające opłacie recyklingowej, należy:

  • pobierać opłatę recyklingową od wydanych toreb (z wyjątkiem tzw. zrywek),
  • wnieść pobraną od klientów opłatę recyklingową do urzędu marszałkowskiego właściwego dla miejsca prowadzenia twojej działalności,
  • złożyć wniosek o rejestrację w BDO (Uwaga! Przedsiębiorcy rozpoczynający działalność handlową, oferując swoim klientom torby z tworzywa sztucznego, muszą złożyć wniosek o wpis do Rejestru BDO przed rozpoczęciem tej działalności. Dopiero po uzyskaniu wpisu mogą oferować klientom torby z tworzywa sztucznego, podlegające opłacie recyklingowej),
  • złożyć sprawozdanie dotyczące liczby toreb wydanych w minionym roku,
  • sprawozdania, począwszy od sprawozdania za rok 2020, dotyczą całego poprzedniego roku kalendarzowego i należy je składać do 15 marca za poprzedni rok kalendarzowy.

Jakie torby podlegają opłacie recyklingowej?

Przedsiębiorcy, którzy prowadzą sklepy lub hurtownie, bądź wykorzystują w swojej restauracji, pubie, czy barze torby z tworzywa sztucznego, objęte opłatą recyklingową, za pośrednictwem Rejestru BDO, muszą złożyć roczne sprawozdania o liczbie nabytych i wydanych toreb lekkich (od 15 do 49 mikrometrów) i toreb pozostałych (50 i więcej mikrometrów). Od 1 września 2019 r. opłacie recyklingowej podlegają wszystkie torby na zakupy z tworzywa sztucznego, z wyjątkiem bardzo lekkich toreb o grubości materiału poniżej 15 mikrometrów (tzw. zrywek), które są wymagane ze względów higienicznych lub oferowane jako podstawowe opakowanie żywności sprzedawanej luzem, gdy pomaga to w zapobieganiu marnowaniu żywności.

Opłaty recyklingowe

Wysokość opłaty recyklingowej

W cenie torby, za którą płaci nasz klient, należy uwzględnić opłatę recyklingową. Stawka opłaty recyklingowej za jedną torbę to 20 gr. Opłata może stanowić całkowity koszt torby lub zostać doliczona do ceny ustalonej. W tym drugim przypadku ostateczna opłata ponoszona przez klienta będzie składała się z właściwej ceny torby oraz doliczonej do niej opłaty recyklingowej.

Kiedy i gdzie wnosić opłatę recyklingową?

Opłatę należy wnieść do 15 dnia miesiąca następującego po kwartale, w którym została pobrana. Oznacza to, że opłatę za pierwszy kwartał 2021 r. należy wnieść do 15 kwietnia 2021 r. W przypadku BDO nie ma znaczenia wielkość firmy. Do Rejestru muszą się wpisać także firmy jednoosobowe, które mają obowiązek prowadzenia ewidencji odpadów.

Poniżej lista przykładowych podmiotów, które są zobowiązane do uzyskania wpisu do Rejestru BDO:

  • sklepy spożywcze
  • sklepy wielkopowierzchniowe
  • firmy budowlane, remontowe
  • gabinety lekarskie
  • gabinety stomatologiczne
  • gabinety kosmetyczne
  • zakłady fryzjerskie
  • producenci baterii i akumulatorów
  • producenci pojazdów
  • producenci opakowań
  • producenci sprzętu elektrycznego i elektronicznego
  • importerzy wprowadzający produkty w opakowaniach
  • rolnicy powyżej 75 ha ziemi
  • warsztaty samochodowe
  • warsztaty rzemieślnicze
  • zakłady produkcyjne
  • prowadzący profesjonalną działalność w zakresie transportu odpadów.

Odnawianie opłaty

Po wniesieniu opłaty rejestrowej, należy ją co roku odnawiać. Opłaty rocznej za prowadzenie rejestru dokonujemy do końca lutego każdego roku (W 2021 będzie to 28 lutego), za dany rok, na rachunek bankowy właściwego urzędu marszałkowskiego. 

Obowiązek przekazywania informacji o odpadach opakowaniowych

Przedsiębiorcy prowadzący jednostkę handlu detalicznego (w tym również placówki gastronomiczne) są zobowiązani przekazywać użytkownikom tych produktów informacje o opakowaniach i odpadach opakowaniowych w zakresie:

  • dostępnych systemów zwrotu, zbierania i odzysku, w tym recyklingu,
  • właściwego postępowania z odpadami opakowaniowymi,
  • znaczenia poszczególnych oznaczeń stosowanych na opakowaniach.

Aby spełnić ten wymóg, najlepszym rozwiązaniem będzie wywieszenie odpowiedniej informacji w miejscu sprzedaży. 

Powinna być ona dopasowana do:

  • profilu prowadzonej działalności, 
  • używanych opakowań,
  • istniejącego systemu zwrotu i recyklingu odpadów.

Ewidencja odpadów i opakowań

Przedsiębiorcy wpisani do Rejestru BDO od 1 stycznia 2020 r. prowadzą ewidencję i sprawozdawczość odpadów. Od 2021 r. będzie obowiązywać wyłącznie forma elektroniczna.  Ewidencjonowanie odbywa się za pośrednictwem systemu BDO, w którym uzupełniamy karty przekazania odpadów (KPO) oraz karty ewidencji odpadów (KEO).

Za brak prowadzenia ewidencji odpadów w wersji elektronicznej grozić będą poważne kary – włącznie z zaprzestaniem działalności gospodarczej:

  • kara pieniężna 5000 zł – 1 000 000 zł – za prowadzenie działalności gospodarczej bez wymaganego wpisu do rejestru;
  • wykreślenie z rejestru – za złożenie wniosku niezgodnego ze stanem faktycznym;
  • kara pieniężna 5000 zł – 1 000 000 zł – za nieumieszczanie numeru rejestrowego na dokumentach związanych z prowadzoną działalnością objętą wpisem;
  • kara pieniężna 2000 zł – 10 000 zł – za transport odpadów bez wpisu;
  • kara aresztu albo grzywny – za gospodarowanie odpadami niezgodne z informacjami zgłoszonymi do rejestru;
  • kara aresztu albo grzywny – za brak wniosku o wpis do rejestru lub jego zmianę.

Ewidencja opakowań

Inaczej wygląda sytuacja w przypadku ewidencji opakowań. W zależności od naszych preferencji, może ona przyjąć postać elektroniczną, bądź papierową. 

Publiczne kampanie edukacyjne

Wprowadzający produkty w opakowaniach, mamy również obowiązek prowadzić publiczne kampanie edukacyjne. Można to robić samodzielnie lub za pośrednictwem organizacji odzysku opakowań. Należy wtedy łącznie przekazywać co najmniej 2% wartości netto opakowań wprowadzonych do obrotu w poprzednim roku kalendarzowym na:

  • publiczne kampanie edukacyjne

lub

  • rachunek Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Wykonanie obowiązku prowadzenia publicznych kampanii edukacyjnych należy rozliczyć na koniec roku kalendarzowego poprzez złożenie sprawozdania. Na czym polega prowadzenie publicznych kampanii edukacyjnych? Są to wszelkie działania, dążące do poprawienia świadomości ekologicznej w społeczeństwie. Przykładem są imprezy edukacyjno-informacyjne, plakaty o wspomnianej tematyce, ulotki. 

Opłata produktowa

Używanie opakowań niesie za sobą obowiązek zapewnienia wymaganego poziomu odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych. Przedsiębiorca może zrealizować to zobowiązanie samodzielnie lub za pośrednictwem organizacji odzysku opakowań.

Jeśli nasza firma, bądź organizacja odzysku opakowań, która nas reprezentuje, nie wykonała odzysku, należy wnieść opłatę produktową obliczoną oddzielnie w przypadku nieosiągnięcia wymaganego poziomu:

  • recyklingu, w tym recyklingu dla wszystkich opakowań razem,
  • odzysku.

Sprawozdawczość

Od 1 stycznia 2020 r. przedsiębiorcy muszą prowadzić ewidencję nabytych i wydanych toreb na zakupy z tworzywa sztucznego - w postaci papierowej lub elektronicznej.
Jeśli posiadamy kilka sklepów lub hurtowni, należy prowadzić osobną ewidencje dla każdego punktu i przechowywać ją przez 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, którego informacje dotyczą. Na podstawie prowadzonej ewidencji łatwiej będzie nam sporządzić sprawozdanie, które należy złożyć marszałkowi województwa. Aby złożyć roczne sprawozdanie o liczbie nabytych i wydanych toreb lekkich (od 15 do 49 mikrometrów) i toreb pozostałych (50 i więcej mikrometrów) potrzebne nam będzie indywidualne konto w rejestrze BDO oraz numer rejestrowy. Sprawozdanie składamy elektronicznie po zalogowaniu się swoje konto w rejestrze BDO. Od 2020 roku każde kolejne sprawozdanie, które dotyczy całego poprzedniego roku kalendarzowego należy złożyć do 15 marca za poprzedni rok kalendarzowy.

Informacje zawarte w ewidencji

Wszelkie informacje, które zawieramy w ewidencji należy przechowywać przez 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, którego informacje dotyczą. 

Aktualizowanie danych zawartych w rejestrze

Jeśli nastąpiła jakaś zmiana w informacjach zawartych w rejestrze BDO, należy złożyć wniosek o zmianę wpisu. Składa się go poprzez aktualizacyjny formularz elektroniczny za pośrednictwem konta w systemie. Mamy na to 30 dni od dnia, w którym nastąpiła zmiana. 

Wykreślenie z rejestru

Jeśli zaprzestajemy wykonywania działalności wymagającej wpisu do rejestru, powinniśmy złożyć wniosek o wykreślenie z rejestru. Składamy go poprzez system BDO. Termin na złożenie wniosku wynosi 14 dni od dnia trwałego zaprzestania wykonywania działalności gospodarczej.  Wniosek o wykreślenie z rejestru BDO podlega opłacie skarbowej w wysokości 10 zł. Należy również złożyć sprawozdanie dotyczące odpadów lub opakowań. Mamy na to 7 dni od dnia zaprzestania wykonywania działalności.